Çocuklarda Kapsamlı Tedavi

Hemen her yaşta ortodontik tedavi yapılabiliyor olmasına rağmen, her hastanın sahip olduğu probleme göre ideal olarak tedavi edilebildiği uygun bir yaş dilimi vardır. Ortodontik tedaviler sıklıkla bütün daimi dişler sürdükten sonra(11-12 yaş) yapılmaktadır. Fakat bazı ortodontik bozuklukların, çocuktaki var olan büyüme potansiyelinden yararlanmak için erken dönemde tedavi edilmesi gerekmektedir.

Çocuğunuzun ağzında kalan en son süt dişi sallanıp düştüğü an (11-12 yaş) artık daimi dişlenme dönemi başlamıştır. Genellikle bu yaş grupları 2. büyük azı dişleri de sürmüş ise toplam 28 dişe sahiptir. 20 yaş dişlerinin sürmesi ile toplam 32 diş tamamlanır.

Ağızda süt dişlenmenin bitmesi ile birlikte, çocukta büyük bir büyüme atılımı da başlar. Pubertal büyüme atılımı denilen bu dönem, ortodontist için hem dişlerle ilgili hem de çenelerle ilgili etkili tedavi yapmak açısından en uygun zaman dilimidir.

Bu dönemde halk arasında ‘tel takma’ dediğimiz sabit ortodontik tedaviler yapılmaktadır. Sabit apareylerdeki felsefe, braket (Bkz. Sözlük) diye adlandırılan ve dişlere yapıştırılan metal düğmeciklere değişik özelliklerde ve kalınlıklarda ark telleri (Bkz. Sözlük) yerleştirilir
ve bu teller aracılığı ile uygulanan kuvvetler ise dişleri hareket ettirir.

Braketlerle yapılan tedavide uzayın her üç yönünde kontrollü diş hareketi sağlamak ve diş ve diş köklerini düzgün sıralamak mümkündür.

Ortodontik tedavi eskiye göre daha çok güncelleşti ve normalleşti. Artık etrafımızda ortodontik tedavi gören birçok çocuk görüyor ve bunu garipsemiyoruz.

Çenelerde mevcut olan problemlerin düzeltilmesi için ağız dışından destek almak gereklidir. Bu anlamda kullanılan aparatların tümüne ağız dışı apareyler denilir. Ağız dışından takılan aparatlar günde 16 – 18 saat takılmalıdır.
(Bkz. Ağız dışı apareyler)

Çeneleri ilgilendiren anomalilerde 12–16 yaş dönemi ortodontik tedavi açısından oldukça önemlidir. Ortodontistler ağız dışı apareyler kullanmak suretiyle çenelerde bir küçültme yapamazlar çünkü büyümeyi durdurmak mümkün değildir. Bizler ancak büyümeyi istediğimiz şekilde yönlendirmek suretiyle anomaliyi tedavi edebiliriz. 12–16 dönemi büyümenin en aktif olduğu dönemdir. 16 yaşından sonra büyüme çok azaldığı ya da bittiği için büyümeyi yönlendirme şansımızda söz konusu olamaz.

Büyüme atılımının bittiği, artık bireyin ergin olduğu dönemde dişleri ilgilendiren anomaliler yine başarılı bir şekilde tedavi edilse bile çenelerin tedavisi ancak ortognatik-cerrahi tedavileri ile düzeltilebilmektedir (Bkz. Ortognatik cerrahi tedavi).

Bu nedenle çocuğunuz 11-12 yaşına geldiğinde eğer bir problem gözlemliyorsanız onu en kısa zamanda bir ortodontiste görmenizi tavsiye ederiz.

Çocuğunuz tellerin görüntüsünden rahatsız olabilir Ya da arkadaşlarının alay etmesinden rahatsız olabilir. Cocuğunuzu arkadaş grubundan ya da akrabalarınızdan ortodontik tedavi gören kişilerle tanıştırmanızı tavsiye ederiz. Böylelikle kendini yalnız hissetmeyecek ve başına gelecekleri bizzat tedavi gören birisinden öğrenmiş olacaktır.

Sabit ortodontik tedavi genelde paslanmaz çelikten yapılmış braket kullanarak yapılır Ancak artık günümüzde daha az belli olan seramik ya da plastik braketler de özellikle kız çocukları tarafından oldukça tercih edilmektedir. Her ne kadar bu tür braketler tedavi süresini biraz uzatsa da basit vakalarda tercih edilebilir. Ortodontistiniz sizinle olası seçenekleri paylaşacaktır.

Braketlerin etrafına renkli elastik ligatürler takmak suretiyle ortodontistiniz tedaviyi daha eğlenceli hale getirebilir. Takımının renklerinden elastik takan hasta sayımız çoktur…

Ağız dışı aparey kullanmak zorunda olan çocuk hastalara bu apareyleri alıştırmak zor olabilir. Sizinle bir hastamla ilgili tecrübemi paylaşmak istiyorum. Hastam 8 yaşında alt çene ilerililiği olan ve chin cup (Bkz. Sözlük ) takmak zorunda olan bir kız çocuğu idi. Annesi arkadaşlarının onu ilk gördüğünde vereceği tepkiyi yumuşatmak için kızı için bol pastalı bir toplantı hazırlamış ve kızının problemi ve apareyini tanıtmıştı. Bu fikri çok başarılı bulmuş ve birçok hastamla da paylaşmışımdır.  Bu hastam apareyi ile çok barışıktı ve tedavisi oldukça başarılı oldu. Bence annesinin katkısı göz ardı edilemez.

Sonuçta her ne olursa olsun ortodontik problemler sağlıkla ilgili problemlerdir ve sonsuza kadar sürmeyecektir. Sabrınızın ödülü bir ömür boyu düzgün dişlerle gülmektir ve buna değer. Ortodontik tedavi görmemiş olmama rağmen buna değdiğini tedavisini bitirdiğim her hastanın gözlerindeki gülümsemeden hissediyorum.